مناره‌های مسعود و بهرام شاه

جدیدترین مطالب

معرفی مناره‌های مسعود و بهرام‌شاه در غزنی

مناره های مسعود و بهرام شاه که به مناره‌های غزنی شهرت دارند، از معروف‌ترین بناهای تاریخی افغانستان هستند. این مناره‌ها در یک کیلومتری شمال شرقی غزنی، در منطقه‌ای بین شهر قدیم غزنی و قریه روضه کنونی موقعیت دارند. مناره‌ها که قاعده و تهداب آنها در سیستم انجینیری عصر غزنویان به شکل ستاره هشت ضلعی اعمار شده که از آن به نام فتح و پیروزی نیز یاد می‌کنند. این مناره که به صورت هشت ضلعی ساخته شده‌اند، حدود ۲۰ متر ارتفاع داشته و ۶۰۰ متر از یکدیگر فاصله دارند. برای ساخت این مناره‌ها از خشت استفاده شده است.

این دو منار حدود 20 متر ارتفاع و نزدیک به 600 متر از یکدیگر فاصله دارند
این دو منار حدود ۲۰ متر ارتفاع و نزدیک به ۶۰۰ متر از یکدیگر فاصله دارند

شکل ظاهری این مناره ها مانند ستاره هشت ضلعی که نشان پیروزی است ساخته شده است
شکل ظاهری این مناره ها مانند ستاره هشت ضلعی که نشان پیروزی است ساخته شده است

این مناره‌ها بیشتر از خشت و گل ساخته شده است
این مناره‌ها بیشتر از خشت و گل ساخته شده است

با ولایت غزنی بیشتر آشنا شوید

شکل ظاهاری مناره‌ها

در داخل مناره های مسعود و بهرام شاه زینه‌هایی به شکل مارپیچ ساخته شده که به بالای مناره‌ها راه دارند. قدمت این مناره‌ها به حدود ۸۰۰ سال می‌رسد که به صورت یادگاری تاریخی از دوران سلطان مسعود سوم (۱۰۹۹-۱۱۱۵) و بهرام‌شاه (۱۱۱۸-۱۱۵۷)، بر جای مانده‌اند.

قدمت این دو مناره به حدود 800 سال قبل بر می گردد
قدمت این دو مناره به حدود ۸۰۰ سال قبل بر می‌گردد

 

نوشته‌های آیه قرآن در اطراف مناره‌ها ‌
آیه قرآن در اطراف مناره‌ها ‌

نحوه ساخت این مناره‌ها در هنر معماری اسلامی، جایگاه ویژه‌ای دارد. سطح این دو برج با الگوهای هندسی منظم تزئین شده و آیه‌های قرآن با موزائیک‌های تراکوتا روی آن نوشته شده است (در یک طرف این مناره‌ها اسماء خداوند (ج) و در سوی دیگر آن نام معماران این بناها به خط کوفی نوشته شده است). در قاعده این مناره‌ها تزئینات گچبری و نوشته‌های کوفی به چشم می‌خورد که نشان دهنده کانون فرهنگی، ادبی و هنری دوره غزنویان در قرن یازدهم است.

منار غور مشهور به برج جام نیز آشنا شوید

منارها و ناملایمی روزگار

در دهه ۱۹۶۰ میلادی، در دوره کوتاهی تلاش شد تا از این مناره‌ها نگهداری شود؛ به همین سبب بر روی سقف آنها ورق‌هایی فلزی قرار داده شد.
مناره‌ها بلندی بیشتری داشتند اما بخش‌های فوقانی این مناره‌ها در سال‌های پیشین، بر اثر زلزله و جنگ‌های داخلی ویران شده است. از طرفی برف و باران، سیل و آب‌گرفتگی‌های دوره‌ای که در منطقه روی می‌دهد بر سرعت خرابی این مناره‌ها افزوده است.

ایجاد ورقه‌های فلزی در جهت حفاظت از مناره‌ها
ایجاد ورقه‌های فلزی در جهت حفاظت از مناره‌ها

هدف از ساخت مناره‌ها

مناره های مسعود و بهرام شاه در مجموع روی سه هدف اعمار می‌گردند: یکی اینکه مناره در مسجد اعمار می‌شود که موذن در آن اذان می‌دهد. دوم به منظور اهداف نظامی که از آن به مشابه محل رصد استفاده می‌شود؛ مناره‌ها در تأمین امنیت شاهراه‌ها و کاروان‌ها از اهمیت زیادی برخورداراند. سوم اینکه به منظور نشان دادن عظمت و قدرت امپراطورها و یا پادشاهان ایجاد می‌شوند. در افغانستان هر سه هدف در اعمار مناره‌ها نهفته است.

 

ایجاد امنیت یکی از دلایل ساخت این مناره‌ها بوده است
ایجاد امنیت یکی از دلایل ساخت این مناره‌ها بوده است

ساختن مناره در افغانستان دارای سابقه طولانی است و از سده ششم به بعد مناره‌های زیادی در این کشور ساخته شد. از جمله مناره‌های تاریخی افغانستان می‌توان به مناره‌ جام و مناره‌های مسجد جامع هرات اشاره کرد.

 

مطالب دیگر

بیشتر بخوانید

نظر دهید

ایمیل شما نمایش داده نخواهد شد